taal

De oma van Anna woont in een ander land. Ze spreekt een andere taal. En Anna kent al een paar woorden. 'Vivere' bijvoorbeeld. Dan ga ik denken. Mijn hoofd zat al tussen Toscaanse cipressen, oogstgele velden...
De oma van Anna heeft een 'vijver' in de tuin. Zij wil dat er een  booi wordt aangetrokken als het koud wordt. Nou hoorde ik onlangs op een bus in Kortrijk sjiklette, ik had het jaren niet gehoord. Net zoals ik zelf kluttergeld gebruik (overgehouden aan een jeugdliefde) voor de verzameling kleine munten in mijn portemonnee. En via dochterlief kwam 'beire' als superlatief voor knap en mooi ons taalgebied binnenwaaien. Ja, die woorden spreken ze ook in het land van de oma van Anna.
De andere kinderen in het atelier zaten wat verweesd toe te kijken bij onze babbel.

Lees ik met enkele dagen verschil Bernard Dewulf. Verstrooiingen over kijken en zien. Over kunst en over de stad en de taal die verweven is in zijn wortels. Over mo kiktekè riere, mi keppe, gdzeentjebewaje, assan tzelfde, keddekewere.
Ik gniffelde. Kijk wat één van mijn literaire lievelingen schrijft. Nooit hetzelfde. Altijd weer anders. God zegent hem en bewaart hem en ik keer er graag naar terug.

verftube en lepeltje

Verftube en lepeltje. Gekoesterde voorwerpen van Bernard Dewulf. Jaren terug werd ik bevangen door zinnen. 'Ik heb in Parijs op een tentoonstelling een vreemd geel vlekje gezien. Er draait een naakte vrouw in bad omheen'. Bonnard zag ik anders. Zonder Dewulf was het me nooit gelukt te zien wat hij zag. Ik leerde kijken tot het koorts krijgt. Las de herinneringen van een borstel. En van deze zinnen kreeg ik honger naar meer. Dat hebben jullie al kunnen lezen.
Verftube en lepeltje. Omdat ik hou van taal en van kunst. Omdat ik er van hou om te proeven van de woorden die hij voelt. Over het naar binnen slaan, zoals hij het zegt.

Vandaag wordt Bernard Dewulf stadsdichter van Antwerpen.

Ik zag de foto hier.

tools

Een titel in een vreemde taal. Ik vind dit woord op zich heel mooi. Speels. Uitnodigend. In mijn taal heeft het iets zwaar. Nuchter. Rechttoe rechtaan. Werktuig. Gereedschap. Meer met plicht verbonden dan met zin in. Als je iets maakt dan moet het nuttig zijn. Bruikbaar. Arbeidsplezier als bijkomstigheid.
De tools van mijn grootvader (of misschien overgrootvader) liggen gekleurd door de tijd in een houten kist. Door elkaar. Niet meer voor gebruik. Oerdegelijk. Metaal en hout. Geen plastic te bespeuren. Puur.
In mijn dik woordenboek schuif ik tools bij de g van gereedschap.

minne

(Men had aan Minne geschreven: 'Zoek aardappels, en gij zult verzen vinden.' Hij antwoordt:) Ik zoek aardappels, ik vind aardappels. - in: Wolfijzers en schietgeweren van Richard Minne

Minne vandaag. Om wie woorden wil minnen. Of iemand wil minnen met gedichten. Misschien moeten we vandaag alle openingen dichten. Met letters.Groot. Mooi. Aards. Hemels. Anders dan gisteren in ieder geval.

Ik wandelde gisteren langs water en zag gevoelens weerspiegeld. Een brugmoment. Van een herstelperiode naar weer aan het werk.  En het voelde goed. Heel goed.

Jaren terug dweepte ik een periode met Richard Minne. Na een lezing van Arne Sierens wou ik alles onder ogen krijgen van die man. Richard die zich langs de aardappelen en zijn koe Tobie heen walste op de meetjeslandse velden, zijn hoofd en hart in de stad liet zweven. Daartussen woorden weefde, zo aardvast en donker lachend tegelijkertijd. Ik voelde me daar op één of andere manier mee verwant. En toen heb ik zijn gedichten verknipt en nieuwe zinnen gemaakt. Ik ben ze gaan etsen.

gevleugeld

'Daarna pakte hij de rode veer. Die liet hij heel, en stak hij op een plek bij zijn hart.'

Olek schoot zaterdag een beer en kwam met een veer op zijn muts terug thuis. Olek is in taal gemoduleerd door Bart Moeyaert. De Russische vuurvogel was het begin. Wim Henderickx verzamelde muzieknoten bij dit verhaal. We konden de overwinning op de duivel zaterdag beluisteren op de radio. Ik was niet alleen. Renilde heeft het ook gehoord.

Het boek hebben we in de boekenkast staan. Gisteren heb ik het nog eens doorgelezen. Zonder de muziek. Met de tekeningen van Wolf Erlbruch. Een ander muzikaal prentenboek, opnieuw verteld door Moeyaert, is 'Luna van de boom'. Zijn taal alleen leest als muziek. Je zingt het verhaal door. De illustraties hier zijn van Gerda Dendooven.

Deze morgen vonden we op weg naar school deze pluimen. Een aantal lagen bij elkaar in de sneeuw. Een gevecht met de duivel in onze besneeuwde dorpsvelden?

Vorig jaar toen het sneeuwde had ik de tijd om vogels te tekenen die voedsel haalden in de tuin. Ik zag er de blauwe en de gele kwikstaart voor het eerst. Weinig tijd vandaag om te blijven kijken. Nu begint het jaar echt.

'flubbeltje'

Vandaag heb ik goesting om dit dingetje als flubbeltje te verwoorden. Niet zo jong meer. Al drie jaar oud en het huist in de buurt van mijn nachtlamp en literaire nachtvrienden. Het is er de tijd naar om dit even in herinnering te brengen. Toen ik kind was speelden we vaak met de clementines. We maakten de flinterdunne verpakking voorzichtig los, draaiden enkele malen aan de hoekjes en onze clementines gingen rollen. Günter Förg deed hetzelfde met tekenpapier op een ronde kei. Voor een 'blauw feestje' van het kinderatelier maakten we deze tafelversiering. Op een vierkant velletje tekenden we een tegel in Delfts blauw (nee, geen kermisblauw). Draaiden wat aan de uiteinden. Knipten uit blauw dubbelgevouwen papier het silhouet van de kop van een dier en bevestigden dit aan het papier. Rollen maar!
Het 'flubbeltje' was als woord in mijn oren blijven plakken. Deze week. Voortaan zouden bij typische Nederlandse woorden uit het Noorden en het Zuiden een verwijzing komen in de Dikke Van Dale.
Moet dat nou? Dacht ik. Als ik een mooi woord hoor wil ik het gewoon gebruiken. Zonder afkomst. Gewoon over mijn tong laten rollen. Bato mi noe als ik om een omhelzing vraag. Of tjoezemiene, het mooiste woord uit mijn dialect. Staat voor seringen. Sinds ik kind was voel ik duizend zoenen als de boom weer in bloei staat.

Toen ik kind was... had ik heel veel flubbeltjes om te koesteren. En die heb ik nog.